تقابل دیدگاه وهابیت با آیات قرآن کریم در حکم به شدیدتر بودن شرک مسلمانان نسبت به شرک مشرکان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجو
2 دکترای مذاهب کلامی گرایش وهابیت شناسی
چکیده
وهابیان بعد از تکفیر مسلمانان به‌دلیل استغاثه به اولیای الهی و طلب شفاعت از آنان، مدعی هستند که شرک کسانی که اهل استغاثه هستند، شدیدتر از شرک مشرکان زمان پیامبر$ و قبل از آن است. آن‌ها با تمسّک به ظاهر برخی از آیات قرآن، مثل  آیۀ 67 سورۀ اسراء و آیۀ 8 سورۀ زمر، ادعا می‌کنند که مشرکان اگرچه در زمان رفاه و آسایش شرک داشتند، اما در زمان شدت و سختی دست از شرک می‌کشیدند و رو به سوی توحید می‌نهادند. اما مسلمانان غیروهابی نه‌‌تنها در زمان آسایش، بلکه در زمان شداید نیز شرک می‌ورزند و غیرخدا را می‌خوانند. این در حالی است که این ادعا به دو دلیل مخالف با منهج ‌قرآن است؛ اولاً، آیاتی که وهابیان با استدلال به آن‌ها توحید مشرکان در زمان ضُر و شدت را اثبات می‌کنند، عمومیت دارد و خبر از گرایش هر انسانی به‌سوی خداوند در زمان شدت و سختی می‌دهد، حال فرقی ندارد که این انسان مؤمن یا مشرک باشد. درحالی‌که وهابیان دلیلی برای استثنای مسلمانان از کلیت حکم موجود در این آیات ارائه نکرده‌اند؛ ثانیاً، علمای اسلامی با کنار هم قرار دادن آیات ضُر با آیۀ 30 سورۀ روم که به آیۀ فطرت شهرت دارد، به این نتیجه رسیده‌اند که علت گرایش مشرکان به توحید، در زمان ضُر و شدت، فطرت توحیدیِ نهادینه‌شده در وجود آنان است. علمای اسلامی با توجه به آیات و روایات موجود در این باب معتقدند که فطرت توحیدی در ذات هر انسانی نهادینه شده است و اگرچه به‌علت کثرت گناه و مسائل دیگر انحراف پیدا کند و یا تضعیف شود، اما در مواقع مختلف، مثل تذکر انبیا( یا گرفتاری در شداید، این فطرت تجلّی می‌یابد و انسان را به‌سوی توحید می‌کشاند. با توجه به این نکات وهابیان باید پاسخ دهند که با وجود آیات و روایات دال بر تجلّی فطرت توحیدی در زمان سختی، چگونه قائل به شدت داشتن شرک مسلمانان نسبت به شرک مشرکان هستند؟ مگر مسلمانان دارای فطرت توحیدی نیستند؟ اگر فطرت توحیدی دارند چگونه فطرت توحیدی آنان در زمان شدت و سختی تجلّی پیدا نمی کند و آنان را به‌سوی توحید نمی‌کشاند؟