بررسی جایگاه روایت «إنما الأعمال بالنیات» در منظومۀ فکری محمد بن عبدالوهاب
نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1
کارشناسی ارشد موسسه مذاهب اسلامی و پژوهشگر نقد وهابیت.
2
پژوهشگر حوزه نقد وهابیت
3
استادیار گروه حقوق و فقه مقارن، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران
چکیده
حدیث «إنما الأعمال بالنیات» از جمله روایتهای مشهور و معتبر در منابع اهل سنت میباشد که در ارزشگذاری اعمال انسانی، از اعتبار خاصی برخوردار است. علیرغم اهمیت و جایگاه این روایت، محمد بن عبدالوهاب بنیانگذار جریان وهابیت، در آثار خود رویکرد واحدی درباره این حدیث نشان نداده است؛ بلکه میان احکام فقهی و مسائل اعتقادی فرق قائل شده است. او در احکام فقهی با استناد به این روایت نیّت را شرط صحت عمل دانسته است؛ اما در اعمالی که از نظر او موجب شرک و کفر میشوند بدون اشاره به این روایت، نیّت را دخیل ندانسته و حکم به کفر داده است. این برخورد او تقابل آشکار با مفاد این حدیث دارد. این رویکرد همچنین مغایر با روش سلف در توجه به جایگاه نیّت در اعمال تلقی میشود. پژوهش حاضر با بررسی این تضاد، به واکاوی پیامدهای چشمپوشی ابنعبدالوهاب از این حدیث در منظومه فکری وی میپردازد.
کلیدواژهها
